مقالات

تهران،ریاض و اصل قدرت منطقه‌ای[شاهین ربا یوسف ، رای الیوم(انگلستان)، 3ژانویه2022]

188310  ۱۴۰۰/۱۰/۱۵
بی‌تردید ازسرگیری روابط ایران-عربستان از نظر ایجاد آرامش و حل و فصل اختلافات عنوان اصلی خاورمیانه خواهد بود و این همان چیزی است که آمریکا نمی‌خواهد.


1-علی رغم اینکه دو طرف ایران و عربستان به ویژه ایران همیشه برای برقراری ارتباط دوباره با عربستان  از طریق میانجی‌های عربی مانند  عراق تلاش کرده اند به طوری که سال گذشته شاهد دیدارهای مسئولان دو کشور بودیم همچنین اینکه سید ابراهیم رئیسی در نخستین کنفرانس مطبوعاتی خود نسبت به ازسرگیری روابط دو کشور استقبال کرد؛اما مسائل پیچیده‌ی مربوط به جنگ یمن یکی از مهم‌ترین عوامل اختلافی میان دو کشور به حساب می‌آید.
2- این مسئله با توجه به ارتباط عربستان با غرب و مهم‌تر موضع حمایتگرانه ایران از محور مقاومت و مشخصا حزب الله باعث شده است جلوی پیگیری دیدارها و جدی گرفتن آن‌ها گرفته شود.حزب الله برای عربستان مانعی اصلی این کشور در لبنان و حامی حوثی‌ها در جنگشان علیه عربستان به حساب می‌آید.
3- علی‌رغم امید به احیای روابط دو کشور برای توقف جنگ یمن اما قدرت منطقه‌ای که جمهوری اسلامی ایران کسب خواهد کرد،مسئله‌ای است که عربستان را نگران کرده است. آمریکا طبق اصول مشخص و دادوستدهای راهبردی منطقه را غرق در درگیری‌های متعدد از طریق جنگ در سوریه،عراق،یمن و لبنان کرده است و هدف این کشور این است که شرکای سعودی خود را در صف اول درگیری‌های سیاسی،نظامی و اقتصادی قرار دهد.
4-فشاری که عربستان از سوی واشنگتن برای ممانعت از پیشرفت در روابطش با کشورهای منطقه مانند ایران و سوریه دریافت می‌کند بر شراکت امنیتی دو کشور و صدور تولیدات جنگی و نظامی به عربستان به بهانه حمایت از امنیت این کشور متکی است. عربستان از تکرار سناریوی حمله عراق به کویت نگران است و واشنگتن از این مسئله بهره‌برداری می‌کند.
5-نباید پرونده هسته‌ای ایران را فراموش کنیم که برای آمریکا و اسرائیل مهم‌ترین موضوع منطقه‌ای است بر این اساس که پیشرفت اتمی ایران قدرت منطقه‌ای این کشور را افزایش خواهد داد، به افزایش قدرت نظامی این کشور منجر خواهد شد و از نظر روحیه و در سطح عملیاتی بر محور مقاومت بازتاب خواهد داشت و تاثیر برعکسی بر اسرائیل خواهد گذاشت.
6-از این رو آمریکا از توافق هسته‌ای خارج شد تا بتواند بیشتر بر تهران فشار وارد آورد و مانع از تثبیت حضور این کشور یا به تعبیر واشنگتن «نفوذ شیعی» شود،زیرا این جنگ بیهوده پس زمینه ایدئولوژیک دارد بیش از آن حقوقی باشد.
7-خلاصه اینکه بی‌تردید ازسرگیری روابط ایران-عربستان از نظر ایجاد آرامش و حل و فصل اختلافات عنوان اصلی خاورمیانه خواهد بود و این همان چیزی است که آمریکا نمی‌خواهد.
اداره کل رسانه‌های خارجی
ترجمه:مهری بهرامی

 

طهران والریاض ومبدأ القوة الإقلیمیة
ربا یوسف شاهین
تبدو ملامح السیاسات الخارجیة لدول الشرق الأوسط، أنها تأخذ منحىً متصاعداً للتوتر فی کثیر من التداولات السیاسیة الخارجیة، وقد تبلورت مدى حدتها على المستوى العام، وخاصة السیاسة الخارجیة نتیجة عدة أحداث أدت إلى أن تطفو على السطح منذ عام 2016، عندما قُطعت العلاقات بین ایران والسعودیة، حیث تصاعدت الأزمة عُقب الهجوم على السفارة والقنصلیة السعودیة من قبل متظاهرین إیرانیین، وازدادت حدة الخلافات بینهما  فی قضایا إقلیمیة، خاصة مع انطلاق ما یُسمى الربیع العربی فی سوریا، وکذا فی ملفات الیمن ولبنان.
ورغم أن کِلا الجانبین، وخاصة الجانب الإیرانی، کان دائماً الساعی إلى إعادة العلاقات مع المملکة السعودیة، عبر وساطات عربیة کالعراق، حیث شهد العام الفائت لقاءات جمعت بین مسؤولین سعودیین وإیرانیین،  لإعادة الدفء إلى العلاقة بین البلدین، وأیضاً عبر ما أعلن عنه السید ابراهیم رئیسی، فی أول مؤتمر له، لجهة ترحیبه بعودة العلاقات بین الریاض وطهران، داعیاً إلى ضرورة فتح سفارات البلدین کخطوة أولى لعودتها.
إلا أن القضایا الشائکة المتعلقة بالحرب على الیمن، تعد من أهم الأسباب الخلافیة بین البلدین،  والتی حدّت من متابعة اللقاءات والأخذ بجدیتها، نظراً لارتباط المملکة العربیة السعودیة بالغرب، والأهم هو الموقف الإیرانی الداعم الرئیسی لمحور  المقاومة، وتحدیداً لحزب الله، الذی یشکل بالنسبة للسعودیة العائق الاساسی لها فی لبنان، وکطرف داعم للحوثیین فی حربهم ضد السعودیة، وما تم تداوله مؤخراً عبر شبکات التواصل الاجتماعی “تویتر”، وعبر حساب وزیر الخارجیة السعودی عن مشارکة أفراد من حزب الله فی قصف منشآت ومراکز حیویة فی السعودیة.
وبالرغم من الآمال المرجوة من إعادة العلاقات بین البلدین،  لإیقاف الحرب على الیمن،  إلا أن مبدأ القوة الإقلیمیة التی ستکتسبها الجمهوریة الإسلامیة الإیرانیة، هو الذی یقلق المملکة العربیة السعودیة، فالولایات المتحدة أغرقت المنطقة بنزاعات متعددة، عبر الحرب على سوریا والعراق والیمن ولبنان، وفق أسس معینة ومعاملات استراتیجیة، ابتغاء وضع شرکائها السعودیین فی الصف الأول للنزاعات السیاسیة والعسکریة والاقتصادیة على حد سواء.
فالضغوط التی تتلقاها السعودیة من واشنطن لمنعها من التقدم فی علاقاتها مع دول المنطقة کإیران وسوریا، تستند إلى شراکتها وواشنطن بالملف الأمنی عبر تصدیرها لمنتجاتها العسکریة والحربیة، تحت ذریعة الحمایة الأمنیة، فالقلق السعودی یعود إلى غزو العراق للکویت، والخشیة من تکرار هذا السیناریو، والذی تعمل واشنطن على استثماره، وإیهام المملکة العربیة السعودیة، بهذا المُعطى.
ولا ننسى الملف  النووی الإیرانی، الذی یعتبر بالنسبة للولایات المتحدة واسرائیل، الملف الإقلیمی الأهم، على اعتبار أن تطور إیران النووی سیُعزز من قوتها الإقلیمیة فی المنطقة، وسیؤدی إلى زیادة القوة العسکریة لدیها، والذی سینعکس على محور المقاومة معنویاً و عملیاتیاً، وعکسیاً على إسرائیل.
ولذلک، اندفعت الولایات المتحدة إلى الانسحاب من الإتفاق النووی، لتستطیع زیادة الضغوط على طهران، ومنعها من تثبیت وجودها، أو على حد تعبیر واشنطن “مدًها الشیعی”، لأن الحرب العبثیة تحمل فی طیاتها  خلفیات ونزاعات عقائدیة، أکثر منها حقوقیة أو مصیریة.
فی المحصلة، لا شک بأن عودة العلاقات الإیرانیة السعودیة، سیکون بلا ریب عنواناً أساسیاً للشرق الأوسط، لجهة تهدئة الملفات وحلحلتها، وهذا ما لا تریده الولایات المتحدة الأمریکیة.

برای نظر دادن ابتدا باید به سیستم وارد شوید. برای ورود به سیستم روی کلید زیر کلیک کنید.